Duran: Tarih tekerrür etmek zorunda değildir
Duran, TRT World Forum 2026'da merkezsiz dünyada kurallar ve liderlik üzerine konuştu; Türkiye'nin kurucu çoğulculuk önerisini paylaştı.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, İstanbul Kongre Merkezi’nde düzenlenen TRT World Forum 2026’nın açılışında konuştu. Bu yıl 10’uncusu gerçekleştirilen forumun teması “Merkezsiz Dünya: Kurallar Geçersiz Kaldığında Kim Liderlik Eder?” oldu.
Duran, forumu onuruna teşrif eden Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a teşekkür ederek, platformun farklı coğrafyalardan ve düşünce geleneklerinden konukları bir araya getirdiğini belirtti.
Kurallar aşınıyor, sorumluluk zayıflıyor
Duran, uluslararası sistemin derin bir eksen kayması ve yapısal kriz yaşadığını ifade etti. Güç merkezlerinin çoğaldığını, ortak kuralların aşındığını ve ortak sorumluluk duygusunun zayıfladığını dile getirdi. Merkezsizleşen dünyada kararların sayısı artarken, bu kararların hesabını verecek siyasi iradenin giderek zayıfladığını söyledi.
Konvansiyonel savaş risklerinin ve vekalet çatışmalarının arttığını belirten Duran, yapay zekâ ve dijital teknolojiler üzerindeki hakimiyet yarışının yeni güç ilişkileri doğurduğunu, teknolojinin bir tahakküm aracına dönüşme riskinin büyüdüğünü kaydetti.
Tarihsel döngü sorusu
Duran, günümüzün iki dünya savaşı arasındaki dönemi hatırlattığını belirterek, insanlığın yeni bir uluslararası mimariyi ancak büyük bir yıkımın ardından kurabildiğini söyledi. Bugünün dünyasında aynı döngünün tekrarlanıp tekrarlanmayacağı sorusunu gündeme getirdi. Duran, “Tarih tekerrür etmek zorunda değildir.” ifadelerini kullandı.
Duran, Gazze’de yaşanan durumu uluslararası sistemin yetersizliğinin en çarpıcı örneği olarak değerlendirdi. Bunun yanında, uluslararası kurumların giderek işlevsizleştiğini ve iklim krizi, göç, salgınlar ile gıda güvenliği gibi küresel sorunların küresel dayanışma gerektirdiğini vurguladı.
Kurucu çoğulculuk önerisi
Duran, Türkiye’nin merkezsizleşen dünyada yeni bir hakim merkez yaratmak yerine farklı güç merkezlerini ortak sorumluluk ve hukuk zemininde buluşturmayı savunduğunu ifade etti. Daha dengeli bir güç dağılımı, daha kapsayıcı bir temsil ve ortak sorumluluğa dayanan yeni bir uluslararası düzen önerdiğini belirtti.
Konuşmasının sonunda Duran, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı’nın STRATCOM Zirveleri, Münih Güvenlik Konferansı ve SETA iş birliğindeki “Müttefikler Ankara’da” programı ile Türk Dünyası Diyalog Forumu gibi girişimlerle forum diplomasisine katkı sunduğunu, gelecek ay Afrika-Türkiye Zirvesi sırasında da benzer bir forum düzenleneceğini açıkladı.






